Kiedy rozwód jest niemożliwy?

Kiedy rozwód jest niemożliwy – ogólny zarys

W naszym porządku prawnym rozwód będzie dopuszczalny wówczas, gdy zostaną spełnione przesłanki pozytywne orzeczenia rozwodu, a jednocześnie nie wystąpią w konkretnej sprawie negatywne przesłanki do orzeczenia rozwodu.

Co więcej istnieją inne sytuacje, które uniemożliwiają uzyskanie rozwodu. W celu ustalenia tych okoliczności należy sięgnąć do Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (dalej jako: „krio”). W rzeczonym akcie prawnym znajdziecie Państwo odpowiedź na pytanie: kiedy rozwód jest niemożliwy.

Powyższe oznacza zatem, że samo wniesienie pozwu o rozwód do właściwego sądu nigdy nie może być automatycznie utożsamiane z jego uzyskaniem. Sąd zapozna się z materiałem dowodowym i okolicznościami faktycznymi sprawy i podejmie stosowną decyzję w tym zakresie.

Zawsze powtarzam swoim Klientom, że każda sprawa o rozwód jest inna. Nie zalecam zatem podejmowania pochopnych decyzji – w szczególności wówczas, gdy istnieją wątpliwości co do skuteczności pozwu o rozwód.

Kiedy rozwód jest niemożliwy? Jakie sytuacje trzeba dokładnie przeanalizować?

Trwały i zupełny rozkład pożycia małżeńskiego

Zgodnie z art. 56 § 1 krio jeżeli między małżonkami nastąpił zupełny i trwały rozkład pożycia, każdy z małżonków może żądać, ażeby sąd rozwiązał małżeństwo przez rozwód.

Wyżej przywołana regulacja prawna wskazuje na dwie pozytywne przesłanki orzeczenia rozwodu. Muszą one zostać spełnione łącznie!

Rozwód jest niemożliwy wówczas, gdy między małżonkami nie nastąpił zupełny i trwały rozkład pożycia. Jest to podstawowa przesłanka do orzeczenia rozwodu. Co należy jednak rozmieć pod tym pojęciem?

Pożycie małżeńskie składa się z:

– relacji duchowo-emocjonalnej;

– relacji fizycznej;

– relacji gospodarczej.

Relacja duchowo emocjonalna to po prostu sfera uczuciowa łącząca małżonków. Więź fizyczna obejmuje utrzymywanie kontaktów seksualnych, a więź gospodarcza dotyczy prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego – również niekiedy wspólnej działalności zarobkowej.

Aby uzyskać rozwód należy wykazać, że wszystkie trzy wyżej wskazane więzi uległy rozkładowi. Co więcej trzeba udowodnić, że rozkład ma charakter trwały. Co to w praktyce oznacza?

Nie ma większego znaczenia ile trwa rozkład pożycia małżeńskiego. Sąd każdorazowo będzie oceniał, czy w takich okolicznościach orzeczenie rozwodu jest dopuszczalne. Niemniej można przyjąć, że im dłużej rozkład trwa, tym rosną szanse na uzyskanie rozwodu.

Trwały rozkład pożycia małżeńskiego występuje wówczas, gdy nie istnieją szanse na powrót małżonków do wspólnego pożycia. Sąd przeanalizuje wszystkie okoliczności i oceni, czy w takim stanie faktycznym istnieją szanse na odbudowę relacji małżeńskiej.

Przykład

Małżonkowie nie mieszkają ze sobą od dwóch lat i nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego. Niekiedy jednak utrzymują kontakty seksualne. W takich okolicznościach orzeczenie rozwodu będzie niedopuszczalne, bowiem rozkład pożycia małżeńskiego nie ma charakteru zupełnego.

Kiedy rozwód jest niemożliwy? Po pierwsze wówczas, gdy między małżonkami nie nastąpił trwały i zupełny rozkład pożycia małżeńskiego.

Negatywne przesłanki do orzeczenia rozwodu

Rozwód jest niemożliwy również wówczas, gdy:

– wskutek niego miałoby ucierpieć dobro wspólnych małoletnich dzieci małżonków;

– z innych względów orzeczenie rozwodu byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.

Na próżno szukać w przepisach Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego definicji dobra wspólnych małoletnich dzieci. W celu udzielenia odpowiedzi na pytanie kiedy rozwód jest niemożliwy z tego tytułu należy odwołać się do dorobku orzecznictwa.

Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 18 marca 1968 roku w sprawie o sygnaturze akt III CZP 70/66 pochylił się na tym zagadnieniem i wskazał, że:

– oceniając, czy dobro małoletnich dzieci małżonków nie sprzeciwia się rozwodowi, należy przede wszystkim rozważyć, czy rozwód nie spowoduje osłabienia więzi z dziećmi tego z małżonków, przy którym dzieci nie pozostaną, w stopniu mogącym negatywnie wpłynąć na wykonywanie jego obowiązków rodzicielskich;

– uszczerbku dla małoletnich dzieci można się dopatrzyć w orzeczeniu rozwodu, gdy istniejący stan faktyczny nie pozwala na rozstrzygnięcie o sytuacji dzieci w sposób zapewniający zaspokojenie ich potrzeb materialnych i moralnych co najmniej w takim zakresie, w jakim potrzeby te zaspokajane są obecnie.

Sąd każdorazowo będzie oceniał, czy na skutek rozwodu nie ucierpi dobro wspólnych małoletnich dzieci.

Rozwód nie będzie również możliwy, gdy jego orzeczenie byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Może tutaj chodzić na przykład o sytuacje, w których jeden z małżonków jest ciężko chory i wymaga stałej opieki.

Kiedy rozwód jest niemożliwy – brak zgody małżonka

Rozwód nie będzie dopuszczalny również wówczas, gdy żąda go małżonek wyłącznie winny rozkładu pożycia, chyba że drugi małżonek wyrazi zgodę na rozwód albo że odmowa jego zgody na rozwód jest w danych okolicznościach sprzeczna z zasadami współżycia małżeńskiego.

Życie pisze różne scenariusze i nierzadko zdarza się, że to małżonek wyłącznie winny rozkładu pożycia małżeńskiego domaga się orzeczenia rozwodu. W takiej sytuacji małżonek niewinny rozkładu pożycia może sprzeciwić się rozwiązaniu małżeństwa przez rozwód.

Powody sprzeciwu mogą być różne. Najczęściej małżonek niewinny ciągle może darzyć uczuciami swojego współmałżonka lub po prostu taka decyzja ma na celu ochronę obecnej sytuacji majątkowej, która zwykle ulegnie pogorszeniu po orzeczeniu rozwodu.

W każdym razie można przyjąć, że brak wyrażenia zgody na rozwód będzie sprzeczny z zasadami współżycia społecznego, gdy ma na celu szykanę małżonka wyłącznie winnego lub po prostu stanowi wyraz szeroko rozumianej zemsty. Sąd oceni cały materiał dowodowy i podejmie decyzję w tym zakresie.

Rozwód za porozumieniem stron z kolei jest również niedopuszczalny, gdy współmałżonek nie wyraża zgody na taką formę rozwodu. W takich okolicznościach pozostaje klasyczny rozwód – z orzekaniem o winie.

Podsumowanie

Odpowiedź na pytanie kiedy rozwód jest niemożliwy musi uwzględniać wiele sytuacji. Po pierwsze rozwód będzie niedopuszczalny, gdy między małżonkami nie nastąpił trwały i zupełny rozkład pożycia małżeńskiego. Co więcej sąd nie orzeknie rozwodu, gdy na skutek niego miałoby ucierpieć dobro wspólnych małoletnich dzieci lub orzeczenie rozwodu byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Rozwód będzie również niemożliwy, gdy żąda go małżonek wyłącznie winny rozkładu pożycia małżeńskiego, a małżonek niewinny nie wyrazi zgody na rozwód. Jeżeli znajdujecie się Państwo w podobnej sytuacji i chcecie porozmawiać o swojej sprawie z adwokatem – zapraszam do nawiązania kontaktu. W ramach wykonywanej praktyki adwokackiej specjalizuję się w prowadzeniu spraw o rozwód.

Przypominam, że wpisy blogowe nie stanowią porady prawnej udzielanej w indywidualnej sprawie. Jeżeli chcecie Państwo uzyskać wsparcie prawne – zapraszam do kontaktu.